163 Tổng các loại bệnh

Bệnh tiểu đường – kẻ giết người thầm lặng

Bệnh tiểu đường (đái tháo đường) là gì?

Tiểu đường là một nhóm bệnh về nội tiết tố do rối loạn chuyển hóa các chấy trong cơ thể như mỡ, cácbonhydrat, protein  khi hoocmon insulin bị thiếu hụt hay giảm các tác động trong cơ thể, đặc biệt là chuyển hóa chất đường trong máu khiến cho lượng đường trong máu luôn ở mức cao. Bệnh tiểu đường là tác nhân làm suy giảm chất lượng cuộc sống của người bệnh, thường dẫn đến những biến chứng nguy hiểm liên quan đến các bệnh lý về tim mạch, huyết áp, thận,…Bệnh thường gặp ở nam giới nhiều hơn nữ giới, xảy ra ở lứa tuổi trung niên.

Bệnh được chia làm 2 loại chính:

  • Loại 1 (type 1): Nguyên nhân chủ yếu là do tụy tạng không tiết insulin. Bệnh loại 1 xảy ra nhiều ở trẻ em hoặc người trẻ dưới 20 tuổi. Có khoảng 5-10% trên tổng số ca bệnh tiểu đường được chuẩn đoán là loại 1
  • Loại 2 (type 2):  Còn 90-95% tổng số ca mắc bệnh thuộc loại 2, thường gặp ở lứa tuổi trung niên (trên 40 tuổi). Nguyên nhân chủ yếu là do giảm lượng insulin và đề kháng insulin.

Bên cạnh đó, còn còn 1 loại bệnh tiểu đường nữa xuất hiện ở phụ nữ mang thai, được gọi là tiểu đường thai kì.

Các triệu chứng của bệnh tiểu đường

Với những bệnh nhân mắc bệnh loại 1:

Cảm giác mệt mỏi, khó chịu, đau đầu, chóng mặt thường xuyên xảy ra. Người bệnh luôn thấy khát nước ở mức quá so với bình thường. Bỗng nhiên giảm cân nhanh chóng không rõ lý do, thường đói dữ dội, đi tiểu nhiều, nhất là vào ban đêm.

Với những bệnh nhân mắc bệnh loại 2:

Tiểu đường ở type 2 nghiêm trọng hơn type 1. Hầu hết những triệu chứng ban đầu đều không rõ ràng nên rất khó phát hiện, đến khi bệnh chuyển sang giai đoạn phát bệnh nặng hơn mới có thể thấy rõ và rất khó chữa trị. Tương tự với bệnh nhân tiểu đường type 1, người mắc bệnh type 2 cũng thường mệt mỏi, khó chịu, choáng váng và tiểu đêm nhiều lần cùng với 1 số dấu hiệu đặc trưng như: Ăn nhiều nhưng rất nhanh đói ( do lồng độ insulin cao). Thị lực kém, nhìn không rõ. Những vết thương hở khó lành hơn bình thường. Hệ thống miễn dịch bị ảnh hường, thường bị ốm vặt và rất dễ nhiễm trùng. Một số trường hợp bệnh nhân còn bị rối loạn tình dục, xuất tinh sớm,…

Với bệnh nhân tiểu đường thai kì

Sức khỏe người mẹ rất dễ bị ảnh hưởng, mẹ thường xuyên khát nước, suy nhược cơ thể, thèm ăn, đi tiểu đêm nhiều lần, đau thắt vùng bụng, tuy bệnh có thể tự hết sau quá trình mang thai. Mặc dù vậy nếu không được phát hiện và kiểm soát kịp thời, bệnh có thể biến chứng thành tiểu đường type 2.

Biến chứng nguy hiểm của bệnh tiểu đường

Biến chứng về tim mạch

Bệnh nhân tiểu đường có nguy cơ mắc bệnh tim rất cao, đây cũng là nguyên nhân gây tử vong do tiểu đường nhiều nhất. Đặc biệt khi mắc bệnh về tim mạch, bệnh nhân tiểu đường có nguy cơ tử vong cao gấp 2-4 lần người bình thường mắc bệnh. Tiểu đường có thể dẫn đến các bệnh lý như bệnh lý động mạch vành, nhồi máu cơ tim, đột quỵ, cao huyết áp.

Biến chứng về thận

Những biến chứng về thận thường phổ biến đối với những người có bệnh tiểu đường. Lượng đường trong máu tăng cao cùng với việc bệnh gây tổn thương các mao mạch nhỏ ở thận thường là nguyên nhân dẫn đến các bệnh về thận. Các bệnh như suy thận, thận giai đoạn cuối thường xảy ra sau một quá trình dài bệnh nhân mắc bệnh tiểu đường.

Đột quỵ

Bệnh nhân mắc bệnh tiểu đường dẫn đến đột quỵ có tỷ lệ ngày một tăng cao, biến chứng thường xảy ra ở các bệnh nhân tiểu đường lớn tuổi, béo phì, hút thuốc lá, mắc bệnh tim hoặc có tiền sử đột quỵ, thiếu máu lên lão. Khi mắc chuyển sang biến chứng đột quỵ, người bệnh có nguy cơ tử vong cao gấp 2-4 lần so với đột quỵ thông thường.

Biến chứng trung ương thần kinh, thị giác

Khi mắc bệnh tiểu đường loại 2, bệnh nhân thường bị tổn thương về thần kinh vì glucose máu và huyết áp tăng cao. Tổn thương thần kinh bởi bệnh tiểu đường thường ảnh hưởng nhiều nhất đến cơ quan thần kinh mạch máu ở bàn chân, dẫn đến đau, mất cảm giác. Nhiều bệnh nhân còn phải cắt bỏ chi vì hoại tử, 60% trường hợp mắc bệnh tiểu đường, bệnh nhân phải cắt bỏ chi dưới. Thị lực của bệnh nhân tiểu đường cũng suy giảm rõ rệt, thậm chí là dẫn đến mù lòa hoặc những bệnh lý võng mạc khác.

Bên cạnh đó, bệnh tiểu đường còn dẫn đến những biến chứng thai kỳ, các bệnh huyết áp, các bệnh liên quan đến răng nướu, suy giảm hệ miễn dịch, dễ mắc bệnh khác.

Nguyên nhân và chuẩn đoán bệnh tiểu đường

Nguyên nhân

Nguyên nhân chủ yếu là do insulin trong cơ thể không đủ với nhu cầu của cơ thể.

Chuẩn đoán

Các bác sĩ sẽ thực hiện 1 số xét nghiệm để chuẩn đoán loại bệnh cũng như mức độ nhiễm bệnh như: Thực hiện kiểm tra nồng độ glusoce sau khi ăn hoặc trong lúc đói, chuẩn đoán qua định lượng đường trong máu và nước tiểu, kiểm tra dung nạp glusoce qua đường uống,…Ngoài ra, các bác sĩ sẽ định lượng HbA1C, các xét nghiệm khác như mỡ máu, microalbumin niệu, protein niệu, Peptid C,…

Điều trị bệnh tiểu đường

Vì là bệnh liên quan đến tiêu hóa, nên việc lựa chọn 1 chế độ ăn hợp lý, kết hợp dùng thuốc và trị liệu sẽ giúp điều trị bệnh đái tháo đường một cách hiệu quả.

Thường xuyên theo dõi chỉ số đường huyết

Luôn theo dõi tình trạng của bệnh nhân, sử dụng các loại máy đo đường huyết cá nhân, có thể sử dụng tại nhà để theo dõi bệnh tình, đưa bệnh nhân đến ngay cơ sở y tế gần nhất nếu có những dấu hiệu bệnh nặng hoặc biến chứng.

Chế độ ăn hợp lý

Người bệnh nên ăn: Các thực phẩm chứa đường bột như ngũ cốc nguyên hạt, các loại rau củ, đậu, đỗ,… tốt nhất khi hấp, luộc, hạn chế dầu mỡ khi rán hoặc xào. Có thể thay thế cơm bằng các loại củ như ngô, sắn, sắn dây,… Bổ sung thức ăn giàu protein trong thịt nạc, thịt da cầm bỏ da, vẫn nên hấp, luộc hoặc áp chảo. Nên ăn các loại rau và hoa quả giàu Vitamin, thường là rau quá tươi, chế biến không chất béo, nên chọn hoa quả với lượng đường thấp. Nên chọn bánh mì thay vì cơm trắng, sử dụng chất béo không no như dầu oliu, dầu hướng dương, thay vì dầu dừa, bơ động vật, dầu động vật. Nên ăn trái cây mỗi ngày nhưng không quá 3 suất.

Người bệnh nên tránh: Các thực phẩm có chứa nhiều chất béo, hạn chế gạo trắng, bánh mì, bột sắn dây, không nên ăn nội tạng động vật, da của da cầm, các loại bánh ngọt, kem, các loại nước có ga, không nên ăn thức ăn được chế biến bằng chiên, xào nhiều dầu mỡ. Hạn chế tối đa các loại hoa quả sấy hoặc củ quả nướng, bởi chúng chứa một lượng đường lớn, không tốt cho sức khỏe người bệnh.

Nguyên tắc trong ăn uống: Giữ thói quen ăn đúng giờ, khẩu phần ăn nên có nhiều rau hơn thịt, không được bỏ bữa ngay cả khi chán ăn, ăn chậm, nhai kĩ, không ăn quá no. Khi được chỉ định ăn kiêng, nên giảm chế độ ăn từ từ, ăn kiêng thật kiên nhẫn, không vội vã, không nên tăng hay giảm lượng đồ ăn tùy ý. Ăn đủ các chất, hạn chế ăn mặn, sử dụng rượu bia hoặc chất có cồn.

Luyện tập 

Vận động thể dục thể thao rất có lợi trong quá trình điều trị bệnh tiểu đường, có thể tập nhiều loại hình như đi bộ, bơi, vận động tay chân, chèo thuyển,…vận động nhẹ nhàng, không mang vác nặng, cử tạ, các vận động mạnh về chân cũng nên tránh. Người bệnh nên tập thể dục từ 30-45 phút/ ngày, 150 phút/ tuần.

Lưu ý: Cần kiểm tra các biến chứng về mắt, tim mạch, thần kinh trước khi luyện tập. Khi glucose huyết tương > 250-270mg/dL và ceton niệu dương tính, không nên để bệnh nhân luyện tập. Người lớn tuổi có các bệnh về xương khớp nên chia ca tập hàng ngày, tránh lao lực hoặc ảnh hưởng đến khớp.

Điều trị bằng thuốc

Bệnh nhân có thể điều trị bệnh bằng thuốc insulin, dùng các nhóm thuốc hạ đường huyết, tuy nhiên mọi điều trị bằng thuốc đều phải nghe theo chỉ định của bác sĩ

Bên cạnh đó, trong dân gian có một số thảo dược được khoa học chứng minh có ích trong quá trình chữa trị và phục hồi của bệnh nhân đái tháo đường như mướp đắng, nha đam, cây húng quế, lá xoài,… mà người bệnh nên tìm hiểu để bổ sung kết hợp với chế độ ăn uống.

Phòng tránh bệnh tiểu đường và biến chứng tiểu đường

Là bệnh nguy hiểm nhưng khó phát hiện và để lại những biến chứng lâu dài, vì vậy chúng ta cần phải có biện pháp phòng tránh trước khi bệnh có cơ hội tấn công chúng ta

Tránh béo phì

Béo phì là một trong những nguyên nhân dẫn đến rối loạn insulin gây nên bệnh tiểu đường, vì thể giảm cân để có một cơ thể khỏe mạnh là một trong những biện pháp phòng tránh bệnh tiểu đường. Hãy giảm cân khoa học bằng việc luyện tập thể dục thể thao, chọn thức ăn phù hợp và khoa học.

Bỏ rượu bia, thuốc lá, không sử dụng các chất kích thích, sống lối sống lành mạnh, để tinh thần được thư giãn thoải mái sẽ làm giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường.

Thư giãn

Ngủ đủ giấc, thiếu ngủ có thể là nguyên nhân dẫn đến tăng lượng đường huyết, tăng hoocmon stress cortisol gây bệnh. Căng thẳng, lo âu, stress kèo dài sẽ làm tăng sự giải phóng các hoocmon tuyến yên ACTH cũng thúc đẩy giải phóng hoocmon stress cortisol.

Thường xuyên kiểm tra tình hình sức khỏe

Khám định kì 3-6 tháng để nắm chắc các vấn đề liên quan đến sức khỏe của mình. Kiếm tra sức khỏe định kì còn giúp bạn phát hiện sớm những vấn đề sức khỏe khác, nên hình thành thói quen để duy trì sức khỏe của bản thân.

Bệnh tiểu đường là vấn đề sức khỏe đáng được quan tâm vì nó rất khó phát hiện ở giai đoạn đầu. Những hiểu biết từ bài viết trên sẽ giúp bạn có thêm thông tin tham khảo để chăm sóc sức khỏe cho bản thân và gia đình, phòng ngừa và hỗ trợ điều trị bệnh. Trân trọng!

*Nội dung bình luận không được để trống và phải có ý nghĩa và không quá ngắn dưới 30 ký tự.

Bạn hãy xem lại nội dung câu hỏi trước khi gửi. Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu. Nội dung dài hơn 30 ký tự. Các thông tin về triệu chứng, thời gian phát bệnh, quá trình khám chữa trước đây (nếu có)... sẽ rất hữu ích cho bác sĩ.

Tiếp theo, vui lòng cung cấp thêm thông tin về bệnh nhân để bác sĩ có thể tư vấn cụ thểnhất.

Bạn vẫn có thể sửa lại nội dung câu hỏi trong vòng 1 giờ kể từ thời điểm gửi đi.

Bạn phải đăng kí là thành viên của hỏi bác sĩ.

*Họ tên không được để trống.
*Email không được để trống.
*Số điện thoại không được để trống.
*Điạ chỉ không được để trống.