163 Tổng các loại bệnh

Tai biến mạch máu não: Chuẩn đoán, điều trị và biện pháp phòng tránh tái phát

Tai biến mạch máu não là căn bệnh như thế nào?

Tai biến mạch máu não hay đột quỵ não là hiện tượng một phần não bộ bị tổn thương một cách đột ngột. Tình trạng này xảy ra khi mạch máu được sử dụng để nuôi dưỡng cho phần não đó bị vỡ hoặc là bị tắc.

Vùng não bị tổn thương do không được cung cấp đầy đủ máu cũng như ô – xi để hoạt động nên dẫn đến hiện tượng bị ngưng hoạt động rồi bị chết não từ một vài giây cho đến một vài phút. Phần não nào bị chết thì phần cơ thể tương ứng đó không thể hoạt động được, thường bị liệt, mất cảm giác, trí nhớ suy giảm, thị lực giảm sút,...

Phân loại tai biến mạch máu não

Tai biến mạch máu não được chia thành 2 loại:

Tắc mạch máu não

Hiện tượng này xảy ra khi một vùng của não không được cấp máu đầy đủ do bị bít tắc. Tình trạng náy cứ kéo dài khiến cho máu lưu thông đến não không được đều, các tế bào não bị thiếu hụt ô – xi trầm trọng và cuối cùng dẫn đến chết não.

Vỡ mạch máu não

Khi một mạch máu não bị vỡ, máu tràn vào phần mô não gây ra các tổn thương cho tế bào não.

Nguyên nhân gây tai biến mạch máu não

Có rất nhiều nguyên nhân gây tai biến mạch máu não, trong đó, không thể bỏ qua các nguyên nhân sau:

Mắc bệnh huyết áp cao

Huyết áp cao là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến căn bệnh tai biến mạch máu não. Khi huyết áp tăng cao tạo áp lực khiến cho các mạch máu bị vỡ, máu sẽ tràn vào mô não và gây ra các tổn thương cho não.

Xơ vữa động mạch

Xơ vữa động mạch tạo thành những mảnh xơ tồn đọng lại ở thành mạch máu. Lâu ngày, lớp xơ vữa càng dày lên khiến cho lòng của động mạch bị thu hẹp lại. Chính điều đó khiến cho máu bị ứ đọng và đóng thành từng cục gây tắc mạch máu và dẫn đến tai biến.

Mắc bệnh đái tháo đường

Bệnh nhân mắc bệnh đái tháo đường có nguy cơ bị tai biến mạch máu não cao gấp 4 lần so với người bình thường. Nguyên nhân chủ yếu là do bệnh nhân đái tháo đường thường mắc phải căn bệnh huyết áp cao. Do vậy, rất dễ mắc tai biến mạch máu não nếu như không kiểm soát được.

Bị máu nhiễm mỡ

Máu nhiễm mỡ khiến cho hàm lượng cholesterol có trong máu vượt quá ngưỡng cho phép. Đặc biệt là lượng cholesterol có hại đối với quá trình xơ vữa động mạch nên khiến bệnh ngày cảng trở nên nguy hiểm hơn, nguy cơ mắc bệnh tai biến mạch máu não sẽ cao hơn.

Chế độ sinh hoạt thiếu lành mạnh

Việc sử dụng quá nhiều bia, rượu, thuốc lá, căng thẳng, mệt mỏi kéo dài hay thừa cân, béo phì cũng là những nhân tố gây nên căn bệnh tai biến mạch máu não.

Các triệu chứng của bệnh tai biến mạch máu não

Tai biến mạch máu não thường xuất hiện với những triệu chứng như:

  • Bị tê cứng đột ngột ở các bộ phận như mặt, chân, tay, có thể bị tê cứng cả nửa người
  • Thị lực bị giảm sút đột ngột khiến cho người bệnh không thể nhìn rõ được mọi thứ
  • Đột ngột khiến người bệnh không tự điều khiến được hành động, chân tay của mình
  • Bị mất khả năng nói chuyện hoặc không nghe thấy bất kỳ ai nói chuyện gì
  • Choáng váng, chóng mặt
  • Rối loạn ngôn ngữ
  • Bị rối loạn tri thức

Tai biến mạch máu não là một căn bệnh cực kỳ nguy hiểm. Nếu như không được điều trị kịp thời có thể dẫn đến tử vong. Do đó, nếu bạn gặp đối tượng xuất hiện các triệu chứng như trên, hãy nhanh chóng đưa người bệnh tới cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu kịp thời.

Các đối tượng có nguy cơ dễ mắc bệnh tai biến mạch máu não

  • Người cao tuổi
  • Người bệnh có tiền sử bị đột quỵ
  • Những đối tượng bị huyết áp cao
  • Đối tượng bị đái tháo đường
  • Đối tượng hút nhiều thuốc lá
  • Đối tượng thừa cân, béo phì

Chuẩn đoán bệnh tai biến mạch máu não

Tai biến mạch máu não do xuất huyết não

Chuẩn đoán lâm sàng:

  • Bệnh xuất hiện một cách đột ngột
  • Có triệu chứng buồn nôn, đau đầu
  • Bị rối loạn ý thức, hôn mê, thậm chí là bị hôn mê sâu
  • Có hiện tượng bị liệt nửa người
  • Mắt có thể có hiện tượng bị xuất huyết, bị phù gai thị,...

Khám cận lâm sàng thông qua các xét nghiệm như:

  • Chụp CT scan: Thấy được các khối máu tụ, tổ chức não bị di lệch, phù não (nếu có hiện tượng). Kết quả chiếu chụp này sẽ giúp đưa ra kết quả chuẩn đoán chính xác vị trí bị tổn thương
  • Chọc dịch của não tủy: Được chỉ định dùng để loại bỏ viêm màng não
  • Chụp mạch não: Nghi ngờ mạch máu não bị phình hoặc là bị dị dạng. Việc áp dụng phương pháp này có tác dụng tìm ra vị trí bất thường của mạch máu não

Tai biến mạch máu não do bị nhồi máu não

Chuẩn đoán lâm sàng

  • Các hiện tượng như nôn, đau đầu thường xuất hiện ít hơn so với nguyên nhân bị xuất huyết não
  • Bệnh nhân có hiện tượng bị liệt nửa người, thậm chí là bị liệt nửa mặt
  • Có thể rơi vào trạng thái hôn mê hoặc vẫn tỉnh táo
  • Không xuất hiện hội chứng màng não
  • Khi khám có thể xuất hiện các nguyên nhân như bệnh tim mạch, tăng huyết áp,...)

Khám cận lâm sàng

  • Chụp CT scan: phát hiện các khu vực bị tổn thương
  • Tiến hành thêm các xét nghiệm khác như: doppler mạch, điện tim, siêu âm tim,...

Điều trị căn bệnh tai biến mạch máu não

Lưu ý trong quá trình chờ xe cấp cứu

* Trường hợp bệnh nhân còn tỉnh

  • Đặt bệnh nhân nằm nghiêng, đầu hơi được nâng nhẹ
  • Không được phép cho bệnh nhân ăn uống bất cứ thứ gì
  • Nếu trong miệng bệnh nhân xuất hiện đờm rãi hoặc bất cứ thứ gì cần phải lấy ra ngay để hạn chế tình trạng khiến cho bệnh nhân khó thở
  • Đối với bệnh nhân bị liệt cần phải được hỗ trợ khiêng và nằm nghiêng về phía bên lành

* Trường hợp người bệnh kém tỉnh táo

  • Liên lạc ngay với cơ sở y tế gần nhất để được hỗ trợ
  • Trong suốt quá trình phải kiểm tra nhịp thở, mạch của người bệnh
  • Để bệnh nhân nằm nghiêng về bên lành, đầu hơi được nâng nhẹ

* Trường hợp bệnh nhân rơi vào trạng thái hôn mê

  • Cũng tiến hành theo các bước trên
  • Liên lạc với cơ sở y tế gần nhất để được hỗ trợ
  • Hô hấp bằng mồm hoặc ép tim ngoài phổi trong trường hợp không thấy mạch còn đập hay người bệnh đã ngừng thở theo tỉ lệ 1:5

Điều trị bệnh bằng thuốc

Đối với các bệnh nhân tai biến được xác định là do nguyên nhân tắc mạch máu não, bác sĩ có thể cho người bệnh sử dụng một số các loại thuốc sau:

  • Thuốc có tác dụng chống đông
  • Thuốc dùng để bảo vệ thần kinh
  • Thuốc có tác dụng chống tập kết của tiểu cầu
  • Thuốc có tác dụng làm tan cục máu đông
  • Thuốc có tác dụng làm giãn các mạch máu bị tắc
  • Có thể tiến hành phẫu thuật để loại bỏ các cục máu đông

Một số phương pháp được sử dụng

Tùy thuộc vào nguyên nhân, mức độ tổn thương não mà bác sĩ sẽ sử dụng các phương pháp điều trị sao cho phù hợp với tình trạng của bệnh nhân.

Các phương pháp thường được sử dụng là:

  • Phương pháp điều trị bảo tồn
  • Phương pháp phẫu thuật để giảm sự chèn ép của não và loại bỏ các cục máu đông
  • Phương pháp nút mạch chảy máu
  • Phẫu thuật để có thể tái tạo lại các mạch máu bị vỡ

Biện pháp phòng ngừa bệnh tai biến mạch máu não

  • Xây dựng lối sống lành mạnh, từ bỏ thói quen sử dụng rượu, bia thuốc lá và các chất kích thích khác
  • Ăn nhiều rau xanh, hoa quả tươi, các thực phẩm như cá, thịt gà,...
  • Hạn chế ăn các thực phẩm có nhiều dầu mỡ, các loại thịt có màu đỏ
  • Kiểm soát được cân nặng của bản thân
  • Luôn luôn giữ cho tinh thần được thoải mái, hạn chế căng thẳng, mệt mỏi
  • Kiểm soát tốt các căn bệnh có thể dẫn đến tai biến mạch máu não như: huyết áp cao, tiểu đường,...
  • Xây dựng thói quen khám bệnh định kỳ
  • Thường xuyên luyện tập thể dục, thể thao để nâng cao sức khỏe, co giãn gân cốt

Những điều không được làm đối với bệnh nhân bị tai biến mạch máu não

  • Không được phép tự ý điều trị cho người bệnh bằng các phương pháp như đánh gió, châm cứu,... hay bất cứ phương pháp điều trị nào khác nếu như bạn không phải là bác sĩ
  • Không được phép cho người bệnh ăn uống
  • Không được phép tự ý cho người bệnh sử dụng thuốc, ví dụ như thuốc điều trị huyết áp,...

Tai biến mạch máu não là một căn bệnh cực kỳ đáng sợ. Nó có thể cướp đi mạng sống của bất kỳ ai trong vòng một tích tắc. Do vậy, làm thế nào để phòng ngừa bệnh tai biến mạch máu não là một điều cực kỳ quan trọng, cần phải được quan tâm. Mỗi cá nhân phải tự ý thức được điều đó để có thể bảo vệ mình cũng như người thân  khỏi nguy cơ mắc bệnh.

*Nội dung bình luận không được để trống và phải có ý nghĩa và không quá ngắn dưới 30 ký tự.

Bạn hãy xem lại nội dung câu hỏi trước khi gửi. Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu. Nội dung dài hơn 30 ký tự. Các thông tin về triệu chứng, thời gian phát bệnh, quá trình khám chữa trước đây (nếu có)... sẽ rất hữu ích cho bác sĩ.

Tiếp theo, vui lòng cung cấp thêm thông tin về bệnh nhân để bác sĩ có thể tư vấn cụ thểnhất.

Bạn vẫn có thể sửa lại nội dung câu hỏi trong vòng 1 giờ kể từ thời điểm gửi đi.

Bạn phải đăng kí là thành viên của hỏi bác sĩ.

*Họ tên không được để trống.
*Email không được để trống.
*Số điện thoại không được để trống.
*Điạ chỉ không được để trống.