163 Tổng các loại bệnh

Hội chứng Cushing – những điều bạn cần biết

Hội chứng Cushing là gì?

Hội chứng Cushing là một bệnh rối loạn nội tiết tố hiếm gặp còn được gọi là bệnh suy tuyến thượng thận thứ phát. Bệnh thường xảy ra do mô cơ thể tiếp xúc quá nhiều với lượng cortisol trong máu. Cortisol là một hormone giúp cơ thể phản ứng lại với stress và điều hòa huyets áp được sản sinh bởi tuyến thượng thận. Tuy vậy nếu có quá nhiều cortisol khiến cho cơ thể có sự biến đổi bất thường. Điều này dẫn đến tăng nguy cơ mắc các bệnh: tăng huyết áp, béo phì, bệnh tiểu đường và chứng loãng xương.

Triệu chứng và dấu hiệu

Khi mắc bệnh thì có các triệu chứng gì?

Có rất nhiều các triệu chứng và biểu hiện khác nhau ở người bệnh mắc hội chứng Cushing. Những chủ yếu thường xuất hiện là triệu chứng như: có mỡ quanh vùng cổ, béo phì thân trên, cánh tay và cẳng chân bị gầy, mặt tròn và trẻ em có thể chậm phát triển và có xu hướng béo phì.

Ngoài ra, còn có các triệu chứng khác, bao gồm:

·         Có thể có xuất hiện trên da như các vết giãn rộng màu hồng đỏ tía;

·         Làn da mỏng, nhạy cảm dễ bị bầm tím và khó lành vết thương;

·         Xương yếu, giòn và dễ gãy;

·         Sự biến đổi hormone ở phụ nữ gây ra hiện tượng phát triển quá nhiều lông ở mặt, cổ, ngực và đù Chu kỳ kinh nguyệt có thể không đều đặn hoặc ngừng hẳn;

·         Nam giới có thể bị liệt dương;

·         Đi tiểu thường xuyên hơn;

·         Luôn cảm thấy rất mệt mỏi, yếu cơ;

·         Bị cao huyết áp;

·         Thay đổi tính cách, luôn cảm giác khó chịu, lo lắng và phiền muộn

Những triệu chứng này  bạn có thể gặp phải hoặc không tùy vào cơ thể vì thế nếu cơ thể bạn có biểu hiện khác thường nào cần liên hệ ngay tới bác sĩ để điều trị nhanh chóng và kịp thời.

Bạn cần gặp bác sĩ khi nào?

Bạn cần đến gặp bác sĩ để kiểm tra nếu cơ thể bạn có xuất hiện triệu chứng của hội chứng Cushing đồng thời đang dùng các loại thuốc chứa corticosteroid để điều trị các bệnh: viêm ruột, bệnh hen suyễn và viêm ruột. Tuy nhiên, bạn vẫn nên đến khám bác sĩ nếu có các dấu hiệu mắc bệnh mà không sử dụng các loại thuốc chứa corticosteroid để đảm bảo sức khỏe nhất.

Nguyên nhân gây bệnh

Hội chứng Cushing có nguồn gốc từ đâu?

Hội chứng Cushing xuất hiện là do các mô trong cơ thể tiếp xúc với nồng độ cao cortisol có trong máu. Việc bạn đang sử dụng các loại thuốc được kê đơn chỉ định của bác sĩ để chữa các bệnh khác như: viêm phế quản, hen suyễn, viêm khớp và các bệnh viêm khác cũng có thể là nguyên nhân dẫn đến tăng hàm lượng cortisol trong máu. Các loại thuốc này có thành phần steroid - hormone glucocorticoids có thành phần hóa học tương tự với corticoid. Khi ghép tạng thì bệnh nhân cũng sẽ sử dụng glucocorticoids để ức chế hệ thống miễn dịch.

Sản sinh ra quá nhiều lượng cortisol cũng có thể do hoạt động của một vài u ước. Những u bước này thường xuất hiện ở tuyến thượng thận, tuyến yên và ở các khu vực khác.

Có những loại hội chứng Cushing nào?

  • Hội chứng Cushing không phụ thuộc ACTH: Sự tăng tiết ACTH ở tuyến yên do chính tuyến thượng thận tự phát dẫn đến tăng tiết glucocorticoid khiến cho cơ thể mắc hội chứng Cushing.

  • Hội chứng Cushing do thuốc

Là nguyên nhân thường gặp trên lâm sàng do điều trị quá liều và kéo dài cortisol hoặc các steroid tổng hợp giống cortisol.

  • Hội chứng Cushing phụ thuộc ACTH: Hội chứng cận ung – u tiết ACTH lạc chỗ có nguyên nhân do tăng tăng tiết kéo dài ACTH dẫn đến vùng lưới và vùng bó tăng lên.

Nguy cơ mắc bệnh

Những đối tượng có khả năng mắc phải hội chứng Cushing (suy tuyến thượng thận thứ phát)?

Đây là bệnh hiếm khi xảy ra và theo như thống kê thì trên khoảng 1 triệu người mỗi năm thì chỉ có khoảng từ 2 đến 3 ca mắc phải hội chứng này. Bệnh có thể xuất hiện ở cả nam giới và nữ giới cũng như tác động của bệnh là như nhau. Những người có khả năng mắc hội chứng này hơn là bệnh nhân tiểu đường và phụ nữ từ 25 đến 45 tuổi.

Những yếu tố nào làm tăng nguy cơ mắc hội chứng Cushing (suy tuyến thượng thận thứ phát)?

Những yếu tố có thể làm tăng nguy cơ mắc hội chứng Cushing bao gồm:

·         Giới tính: phụ nữ có khả năng mắc hội chứng Cushing cao hơn nam giới;

·         Sử dụng quá nhiều lượng corticosteroid hoặc các loại thuốc có chứa hormone nhân tạo trong thời gian dài;

·         Có khối u bướu sản sinh hormone ở tuyến yên hoặc tuyến thượng thận;

·         Mắc một số bệnh lý như: hội chứng nhiều nội tiết tân sinh loại 1, hội chứng NAME (Nevi, Atrial myxoma, Myxoid neurofibromata, Ephelides) hoặc bệnh Carney complex.

Không có các yếu tố nguy cơ bệnh không có nghĩa là bạn không thể mắc bệnh. Những thông tin trên chỉ mang tính chất tham khảo và nếu còn bất kỳ thắc mắc nào thì bạn có thể liên hệ với bác sĩ chuyên khoa để giải đáp.

Phương pháp điều trị hiệu quả

Những thông tin dưới đây là phương pháp thông thường và mang tính chất tham khảo vì thế để yên tâm khi sử dụng thì bạn cần hỏi ý kiến của bác sĩ hoặc dược sĩ.

Cách điều trị hội chứng Cushing như thế nào?

Khi khám bệnh nếu bác sĩ tìm ra nguyên nhân gây bệnh là do thuốc thì sẽ điều chỉnh liều lượng thuốc để giảm lượng cortisol hoặc sẽ kê cho bạn một số loại thuốc khác có tác dụng ngăn cản sự tăng lượng cortisol trong cơ thể.

Nếu bạn có khối u và có các điểm bất thường ở khối u này thì bác sĩ sẽ cho bạn phương pháp xạ trị, hóa trị hoặc cắt bỏ khối u.

Nếu bác sĩ không thể tìm ra nguyên nhân gây ra bệnh thì có thể bác sĩ sẽ cho bạn lựa chọn loại bỏ tuyến thượng thận để không làm tăng quá nhiều hàm lượng cortisol trong máu. Để bù đắp lượng cortisol bị mất đi thì bệnh nhân sẽ phải dùng thêm thuốc để bù đắp. Tùy thuộc vào thể trạng người bệnh, thời gian điều trị và lượng cortisol thì thời gian để bệnh nhân phục hồi sẽ khác nhau.

Để chuẩn đoán bệnh cần những những kỹ thuật như thế nào?

Để chuẩn doand bệnh thì bác sĩ sẽ khám sức khỏe, kết quả xét nghiệm nước tiểu và xét nghiệm máu.

Nếu lượng cortisol đang ở mức cao, bác sĩ nội tiết (bác sĩ chuyên chữa trị các bệnh lý về tuyến và hormone) sẽ yêu cầu các xét nghiệm khác. Những xét nghiệm này thường liên quan đến việc kiểm tra các nước tiểu, mẫu máu và dùng thuốc. Phương pháp chụp cắt lớp (CT) hoặc chụp cộng hưởng từ (MRI) ở vùng bụng cũng sẽ được tiến hành để tìm kiếm khối u ở tuyến thượng thận (nằm ở trên quả thận) hoặc ở não để tìm kiếm khối u ở tuyến yên.

Chế độ sinh hoạt phù hợp, khoa học

Các thói quen sinh hoạt như thế nào để giúp bệnh nhân hạn chế phát sinh bệnh nặng hơn?

Nếu bạn thực hiện theo các chú ý dưới đây thì bạn có thể kiểm soát tình trạng hồi phục của bạn:

  • Hãy liên hệ ngay với bác sĩ điều trị khi bạn cẩm thấy choáng váng hoạc yếu sau khi phẫu thuật;
  • Hạn chế sử dụng hormone;
  • Nếu bạn nghiện rượu hoặc bị trầm cảm thì cũng nên liên hệ với bác sĩ;
  • Nếu cơ thể tự nhiên tăng cân đột biến, sốt, nhiễm trùng hoặc tình trạng thâm tím trở nên nặng thì cũng cần báo với bác sĩ;
  • Duy trì khám định kỳ về tình trạng đường huyết, độ xương và huyết áp.

Hội chứng Cushing được quản lý với thuốc, chế độ ăn uống và tập thể dục.

Nếu bạn đã được chẩn đoán mắc hội chứng Cushing, điều đó có nghĩa là cơ thể bạn tiếp xúc với quá nhiều cortisol, một loại hormon ảnh hưởng đến nhiều chức năng, đặc biệt là huyết áp và chuyển hóa. Béo phì và tăng cân, đặc biệt là quanh eo, là những triệu chứng phổ biến nhất. Các triệu chứng khác bao gồm, nhưng không giới hạn, yếu cơ, thay đổi tâm trạng, kinh nguyệt bất thường và tăng trưởng tóc bất thường. Bạn đang có nguy cơ gia tăng các tình trạng nghiêm trọng như cao huyết áp, tiểu đường và loãng xương, vì vậy việc điều trị là rất quan trọng. Cùng với việc điều trị thích hợp, các nhà cung cấp dịch vụ y tế khuyên bạn nên ăn chế độ ăn giàu canxi và protein và ít natri.

Canxi để ngăn ngừa mất xương

Cortisol dư thừa gây mất xương theo thời gian, chế độ ăn giàu canxi giúp ngăn ngừa. Canxi có sẵn từ nhiều loại thực phẩm, bao gồm cải xoăn, bông cải xanh, bắp cải trung quốc, sữa chua, pho mát, sữa và hầu hết các loại ngũ cốc. Ngoài ra, các nhà sản xuất thường bổ sung canxi vào ngũ cốc ăn sáng, đậu phụ và một số đồ uống nhất định, chẳng hạn như gạo, đậu nành và nước trái cây. Nói chuyện với bác sĩ của bạn về lợi ích của việc bổ sung canxi vào chế độ ăn uống hàng ngày của bạn.

Giảm natri

Cao huyết áp là một biến chứng thường gặp của hội chứng cushing, vì vậy điều quan trọng là bạn kiểm soát lượng natri của bạn. Có quá nhiều natri trong chế độ ăn uống của bạn thúc đẩy giữ nước và tăng cân. Khi nấu ăn thì nên giảm lượng muối ở mức tối đa. Chọn trái cây tươi, rau và ngũ cốc nguyên hạt, cũng như protein nạc. Hạn chế hoặc tránh các loại thực phẩm có hàm lượng natri cao, chẳng hạn như thịt đã được xử lý, sản phẩm ngâm, khoai tây chiên và bánh quy. Nếu bạn ăn rau quả đóng hộp, hãy tìm các giống có hàm lượng natri thấp.

Ăn thực phẩm giàu protein

Một trong nhiều chức năng của cortisol là kích thích sự phân hủy protein, điều cần thiết để xây dựng và duy trì cơ bắp. Tiếp xúc với cortisol dư thừa có thể gây mất cơ. Ăn một chế độ ăn nhiều protein có thể giúp ngăn ngừa mất cơ liên quan đến hội chứng cushing. Bạn nên cố gắng bao gồm protein trong mỗi bữa ăn. Chọn thức ăn giàu đạm, như cá, đậu, đậu phụ, đậu lăng, sữa chua giảm béo và phô mai ít béo.

Trên đây là những thông tin cần thiết cho bạn và người thân có thể phòng tránh bệnh viêm tụy cũng như có những biện pháp xử lý kịp thời. Có một lối sống lành mạnh là biện pháp hữu hiệu giúp bạn phòng tránh bệnh.

 

 

*Nội dung bình luận không được để trống và phải có ý nghĩa và không quá ngắn dưới 30 ký tự.

Bạn hãy xem lại nội dung câu hỏi trước khi gửi. Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu. Nội dung dài hơn 30 ký tự. Các thông tin về triệu chứng, thời gian phát bệnh, quá trình khám chữa trước đây (nếu có)... sẽ rất hữu ích cho bác sĩ.

Tiếp theo, vui lòng cung cấp thêm thông tin về bệnh nhân để bác sĩ có thể tư vấn cụ thểnhất.

Bạn vẫn có thể sửa lại nội dung câu hỏi trong vòng 1 giờ kể từ thời điểm gửi đi.

Bạn phải đăng kí là thành viên của hỏi bác sĩ.

*Họ tên không được để trống.
*Email không được để trống.
*Số điện thoại không được để trống.
*Điạ chỉ không được để trống.