163 Tổng các loại bệnh

Bệnh động kinh: Biểu hiện, nguyên nhân và cách điều trị đúng.

Thế nào là bệnh động kinh?

Tổng quan bệnh động kinh

Động kinh, hay còn được gọi là giật kinh phong, là căn bệnh gây ra do hệ thống thần kinh trung ương bị rối loạn, các nơron trong vỏ não bị xáo trộn lặp đi lặp lại gây thay đổi hoạt động của não. Người bệnh động kinh thường gặp phải các cơn co giật với những triệu chứng như sùi bọt mép, cắn lưỡi, trợn ngược mắt,…Với những trường hợp bị lên cơn động kinh nặng với tần suất xảy ra dày đặc, khả năng tử vong là rất cao, do đó cần phải cẩn trọng, biết cách điều trị, hạn chế những cơn động kinh triệt để nhất.

Phân loại bệnh động kinh

Thông thường, các bác sĩ chi bệnh động kinh thành hai dạng chính là động kinh cục bộ và động kinh toàn thân, với những đặc điểm, dấu hiệu như sau:

  • Động kinh cục bộ: đây là tình trạng động kinh gây ra do một ổ hưng phấn nằm trong vỏ não, gây kích thích tại chỗ nhưng trong một vài trường hợp, cơn kích thích có thể gây ra toàn bộ vỏ não gây nên cơn co giật toàn cơ thể. Trong cơn động kinh như thế này, người bệnh vẫn giữ được phần nào ý thức, nhận thức được những gì xảy ra nhưng đôi khi lại mất kiểm soát cử động, khả năng nói chuyện bị ảnh hưởng. Đôi khi người bệnh bị động kinh cục bộ có thể xảy ra các dấu hiệu như chép miệng, vung vẩy chân tay, vã mồ hôi….
  • Động kinh toàn thể: người bệnh bị động kinh toàn thể do hai bên vỏ não bị kích thích, gây nên các cơn co giật toàn thân với những triệu chứng phổ biến như sùi bọt mép, cắn trúng môi, lưỡi, đôi khi còn bị mất ý thức, các cơ bị co cứng, khó cử động…

Tình trạng bệnh động kinh hiện nay

Tính đến nay, có khoảng hơn 60 triệu người trên toan thế giới bị mắc bệnh động kinh, 80% trường hợp xảy ra tại các nước nằm trong khu vực đang phát triển. Theo ước tính, cứ 1000 ca mắc bệnh động kinh sẽ có 1 trường hợp tử vong do ảnh hưởng của động kinh, tính đến năm 2013, có khoảng 116.000 trường hợp đã không may tử vong do động kinh. Bệnh động kinh có thể xảy ra với bất cứ ai không phân biệt giới tính,chủng tộc, độ tuổi, nhưng theo nhiều khảo sát, tỷ lệ động kinh xảy ra ở trẻ em thường cao hơn và dễ bắt gặp hơn các nhóm đối tượng khác.

Biểu hiện của người bệnh động kinh

- Các ngón chân bị tê, ngứa ran, run giật cơ bắp, chuột rút…Đây là những biểu hiện của cơn động kinh gây ra bởi hạ canxi huyết – tức tình trạng sụt giảm nồng độ canxi trong máu hoặc các chất điện giải trong cơ thể bị rối loạn.

- Xảy ra các cơn co giật toàn thân, với các dấu hiệu như cơ thể bị giật nảy lên, nghiến răng và có thể bị cắn trúng lưỡi, miệng sùi bọt mép, mắt trợn tròng, không kiểm soát được hoạt động của tay chân, mất ý thức. Thông thường một cơn động kinh sẽ kéo dài trong khoảng từ 3 – 5 phút, có thể xảy ra chỉ một hoặc nhiều lần trong ngày tùy vào thể trạng của người bệnh.

- Sau cơn động kinh, người bệnh có thể rơi vào trạng thái nửa mê nửa tỉnh, vung tay vung chân, nói ú ớ khó nghe, người ngoài nghe không thể hiểu được đang nói gì, cơ thể toát ra nhiều mồ hôi.

- Thông thường, các cơn co giật của người bệnh thường xảy ra theo một chu kỳ và thời gian kéo dài trong nhất định, do đó cần đánh dấu, chú ý thời điểm xảy ra cơn động kinh, nếu có gì bất ổn cần đến gặp bác sĩ để được chữa trị.

Nguyên nhân và hậu quả của bệnh động kinh

Nguyên nhân gây bệnh

- Do di truyền: động kinh là căn bệnh có tính di truyền. Các nhà nghiên cứu đã liên kết một số loại động kinh với các gen cụ thể, nhưng trong hầu hết các trường hợp gen chỉ là một phần của nguyên nhân gây động kinh. Một số gen có thể khiến một người nhạy cảm hơn với các điều kiện môi trường gây ra động kinh.

- Ảnh hưởng não bộ:  các chấn thương sọ não do tai nạn xe hơi, bị chấn thương, các căn bệnh về não như u não, đột quỵ, viêm màng não, Alzheimer… cũng có khả năng cao gây động kinh.

- Ảnh hưởng của cấu trúc não: các yếu tố gây ảnh hưởng đến cấu trúc não bộ như xuất hiện khối u não, rối loạn chuyển hóa não bộ, xuất hiện các mạch máu não bất thường, tổn thương não ở trẻ sơ sinh sẽ gây ảnh hưởng nhất định đến cấu trúc não bộ, tăng khả năng bị động kinh.

- Các bệnh về tâm lý: khi người bệnh rơi vào trạng thái căng thẳng, u uất, trầm cảm, hay lo nghĩ, các dây thần kinh trong não bộ bị ảnh hưởng nghiêm trọng, là tác nhân không nhỏ gây ra tình trạng bệnh động kinh.

Ngoài ra, có một vài yếu tố khác gây nên tình trạng động kinh của người bệnh như sử dụng các loại thuốc chứa các thành phần gây ảnh hưởng não bộ, sử dụng các chất kích thích như rượu bia, ma túy,…

Hậu quả, biến chứng người bệnh động kinh gặp phải

- Trong cơn động kinh, bệnh nhân không thể kiểm soát được hành động của mình, đôi khi có thể bị va đập vào đồ vật xung quanh, gây bị thương, da thịt bầm tím. Hành động cắn lưỡi, cắn môi của bệnh nhân khi lên cơn động kinh cũng sẽ khiến chảy máu, bị thương.

- Đôi khi, bệnh nhân có thể bị khó thở, gặp khó khăn về hô hấp do lưỡi chèn lên đường thơ, bị bị bít lại bởi nước bọt, chất nôn ói…gây rối loạn hô hấp và có thể bị đột tử.

- Nếu không được điều trị động kinh kịp thời, người bệnh sẽ bị ảnh hưởng nặng nề về mặt tâm lý, xuất hiện trạng thái tự ti, mặc cảm vì bệnh tật, luôn cảm thấy mệt mỏi, cạn kiệt sức sống, hay cáu gắt, khó chịu với mọi người xung quanh.

Điều trị động kinh như thế nào?

Cách xử lý cơn co giật khi bị động kinh

Khi bắt gặp một người đang bị động kinh, ta cần nhanh tay xử trí kịp thời để giúp đỡ người bệnh.

- Khi lên cơn động kinh, người bệnh không tránh khỏi tình trạng nghiến răng, có thể cắn trúng lưỡi gây chảy máu và bị thương. Hãy sử dụng một số vật dụng thích hợp đặt vào giữa 2 hàm răng của người bệnh để tranh bị cắn phải lưỡi gây chảy máu. KHÔNG ĐƯỢC vắt nước chanh, nước củ sả vào miệng của bệnh nhân, tuy được dân gian truyền là có tác dụng ngăn ngừa động kinh, nhưng thực chất phương pháp này vẫn chưa có sự kiểm chứng rõ ràng của khoa học, có thể làm người bệnh bị sặc, khó thở, ảnh hưởng đến sự hô hấp…

-  Khi lên cơn động kinh, nên đặt người bệnh ở tư thế thoải mái, không nên cố định bệnh nhân vào một tư thế quá chặt. Trong trường hợp bệnh nhân bị sùi bọt mép, bạn hãy sử dụng một chiếc khăn sạch khăn để lau bọt mép cho người bệnh.

- Cần theo dõi, trông chừng bệnh nhân cẩn thận, không được rời mắt khỏi người bênh. Sau khi người bệnh hết cơn co giật, hãy bắt chuyện, giao tiếp với bệnh nhân để kiểm tra lại ý thức của bệnh nhân, tránh để xảy ra các hành vì vô tình gây nguy hiểm, tạo cảm giác an toàn, bớt sợ sệt cho người bệnh.

- Trong trường hợp bệnh nhân bị lên cơn động kinh nặng, bị co giật mạnh, các cơn co giật xảy ra liên tục, hãy nhanh chóng đưa bệnh nhân đến cấp cứu tại các cơ sở y tế gần nhất để được kịp thời điều trị.

Điều trị cho bệnh nhân bị động kinh

Điều trị bằng thuốc: sử dụng thuốc chống động kinh có tác dụng kiểm soát triệt để các cơn động kinh của người bệnh. Phương pháp này có ưu điểm không cần đến phẫu thuật, người bệnh hạn chế được triệt để các cơn động kinh (theo nghiên cứu, thuốc chống động kinh có thể kiểm soát được 70% các cơn co giật), thời gian lên cơn co giật giảm đi đáng kể và số lần lên cơn động kinh cũng ít hơn nhiều. Một số loại thuốc chống động kinh thường được sử dụng là Carbamazepine,  Hydantoine…với liều lượng dựa trên thể trạng của bệnh nhân.

Với phương pháp điều trị bằng thuốc, người bệnh cần lưu ý uống thuốc đầy đủ theo đúng chỉ dẫn của bác sĩ, không được tự ý ngừng uống thuốc hay tự ý sử dụng các loại thuốc khác mà không có sự đồng ý của bác sĩ. Đôi khi, sử dụng thuốc chống động kinh sẽ gây ra một vài tác dụng phụ như buồn ngủ, dễ kích động, cơ thể mệt mỏi, đau đầu…người bệnh cần phải chú ý và có cách xử lý phù hợp.

Điều trị bằng phẫu thuật: đây là phương pháp đòi hỏi kỹ thuật chuyên môn cao, sử dụng nhiều dụng cụ y tế phức tạp nhưng lại rất hữu hiệu trong việc điều trị động kinh, giúp bệnh nhân thoát khỏi sự dày vò căn bệnh này mang lại. Sau khi kiểm tra, xác nhận được bệnh nhân đủ tình trạng để thực hiện phẫu thuật, bác sĩ sẽ chỉ định phẫu thuật điều trị cho người bệnh.

Trong quá trình phẫu thuật, bác sĩ sẽ sử dụng các dụng cụ y tế chuyên dụng, thực hiện cắt bỏ khu vực gây ra cơn động kinh ở trong não. Trong trường hợp khu vực đó là phần quan trọng không thể loại bỏ được, phương pháp phẫu thuật nhằm cô lập, ngăn tình trạng tổn thương lan sang các bộ phận khác sẽ được thực hiện. Sau phẫu thuật, người bệnh vẫn tiếp tục sử dụng các loại thuốc chống động kinh được chỉ định để cải thiện sức khỏe cũng như tình trạng của não bộ. Tuy nhiên, người bệnh sau phẫu thuật có thể không tránh khỏi những tác dụng phụ như suy giảm trí nhớ, khả năng nhận thức…tùy thuộc vào vị trí thực hiện phẫu thuật trong não bộ.

Cách phòng tránh các cơn động kinh

- Hạn chế các chất gây kích thích như trà, cà phê, rượu bia…Nên bổ sung các thực phẩm như rau củ, hoa quả, không nên ăn quá nhiều thịt bởi chúng chứa nhiều chất đạm và chú ý cung cấp đủ nước cho cơ thể mỗi ngày.

- Sử dụng thuốc phòng chống động kinh đầy đặn, không được tự ý bỏ thuốc, chuyển sang uống các loại thuốc khác khi chưa xin ý kiến của bác sĩ.

- Tập luyện thể thao nhằm tăng cường sức khỏe. Với bệnh nhân bị động kinh, nên tập những môn thể thao nhẹ nhàng, tránh những môn thể thao đòi hỏi vận động mạnh như leo treo, những môn thể thao đòi hỏi tốc độ…

- Giữ cho tâm trạng luôn thoải mái, nhẹ nhàng, tránh để bản thân bị stress, dễ rơi vào trạng thái trầm cảm, uất ức. Khi bị căng thẳng, hãy dành ra vài phút nghỉ ngơi, thư giãn để giúp bản thân bình tĩnh lại, tránh làm cho hệ thần kinh và não bộ bị quá tải.

Nhìn chung, nếu được chữa trị kịp thời, biết chăm sóc sức khỏe  đúng cách thì nguy cơ mắc bệnh động kinh và những căn bệnh nguy hiểm sẽ giảm đi một cách đáng kể. Sức khỏe là vàng, hãy biết quý trọng, chăm sóc cho bản thân thật tốt để cơ thể luôn khỏe mạnh, tràn đầy sức sống.

*Nội dung bình luận không được để trống và phải có ý nghĩa và không quá ngắn dưới 30 ký tự.

Bạn hãy xem lại nội dung câu hỏi trước khi gửi. Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu. Nội dung dài hơn 30 ký tự. Các thông tin về triệu chứng, thời gian phát bệnh, quá trình khám chữa trước đây (nếu có)... sẽ rất hữu ích cho bác sĩ.

Tiếp theo, vui lòng cung cấp thêm thông tin về bệnh nhân để bác sĩ có thể tư vấn cụ thểnhất.

Bạn vẫn có thể sửa lại nội dung câu hỏi trong vòng 1 giờ kể từ thời điểm gửi đi.

Bạn phải đăng kí là thành viên của hỏi bác sĩ.

*Họ tên không được để trống.
*Email không được để trống.
*Số điện thoại không được để trống.
*Điạ chỉ không được để trống.